Sobibor-overlevende Selma Engel-Wijnberg (96) overleden

4 december 2018

 

BBQuOHY

 

 

Selma Engel-Wijnberg, de enige Nederlandse vrouw die het Duitse vernietigingskamp Sobibor overleefde, is op 96-jarige leeftijd overleden.

Engel-Wijnberg ontsnapte op 14 oktober 1943 uit het nazivernietigingskamp Sobibor tijdens een opstand. Ze verbleef een jaar op een onderduikadres in Polen. Na de oorlog kwam ze samen met de man die haar hielp vluchten, Chaim Engel, terug naar Nederland. Hier wachtte haar een kil ontvangst. Bij terugkomst dreigde ze haar Nederlands staatsburgerschap te verliezen omdat ze wilde trouwen met een Poolse man. Ze emigreerden uiteindelijk naar Israël en later de Verenigde Staten.

Pas in april 2010 kwam Engel-Wijnberg voor het eerst terug naar Nederland. Tijdens de jaarlijkse herdenking in Kamp Westerbork bood toenmalig minister Ab Klink (Welzijn, CDA) haar namens de Nederlandse regering excuses aan voor haar behandeling na de oorlog. Ook ontving ze een koninklijke onderscheiding.

Na afloop zei ze “al deze attenties niet te hoeven”. “Ik had liever gehad dat Nederland mij destijds als Nederlandse overlevende had erkend. Mijn hele familie is uitgemoord, ik had hier niets meer. Het valt niet goed te maken wat er toen is gebeurd.”

In datzelfde jaar maakte Ad van Liempt samen met Esmeralda Böhm een documentaire over haar en het vernietigingskamp. In Sobibor werden tijdens de Tweede Wereldoorlog 34.313 Nederlanders vermoord. Slechts achttien mensen overleefden het kamp. Jules Schelvis, een van de overlevenden, richtte Stichting Sobibor op om de herinnering aan het vernietigingskamp levend te houden. Hij overleed in 2016 op 95-jarige leeftijd.